Als het aan minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA) ligt, wordt de mentale zorg snel en volledig geïncorporeerd in de eerstelijnszorg om zodoende zwaardere psychiatrische problemen te voorkomen door middel van vroege signalering op scholen en poliklinieken. Dit laat de bewindsman weten in zijn terugblik op zes maanden regering-Simons/Rusland.
De minister stelt dat mensen vaak pas in een laat stadium bij een psychiater terechtkomen. Om dit patroon te doorbreken, moet de focus verschuiven naar de directe leefomgeving van burgers. Het plan voorziet in de inzet van gespecialiseerde maatschappelijk werkers die op scholen afwijkend gedrag bij kinderen vroegtijdig kunnen herkennen. Hoewel docenten daarbij een belangrijke signalerende rol spelen, is volgens minister Misiekaba de aanwezigheid van specialisten op elke school, of gedeeld tussen meerdere scholen, noodzakelijk.
Versterking PCS
Niet alleen op scholen, maar ook in ziekenhuizen en poliklinieken moeten maatschappelijk werkers fungeren als klankbord voor mensen met beginnende stress- of depressieve klachten. Voor complexere zorg blijft het Psychiatrisch Centrum Suriname (PCS) het centrale aanspreekpunt, al kampt deze instelling met aanzienlijke uitdagingen. “Onze enige psychiatrische inrichting moet worden versterkt. Allereerst op fysiek vlak, want de vraag naar opvang is zeer groot”, zegt minister Misiekaba.
Volgens de bewindsman is er momenteel plaats voor ongeveer zestien bedden, maar met beperkte aanpassingen kan de capaciteit worden vergroot tot dertig. Daarnaast kampt het OCS met braindrain: meerdere gespecialiseerde verpleegkundigen zijn vertrokken. “Ook daar kijken we naar, zodat we mensen weer adequaat kunnen opvangen”, legt minister Misiekaba uit.
Daklozenproblematiek
Een specifiek aandachtspunt binnen het mentale zorgbeleid is de groeiende groep dak- en thuislozen. De minister heeft hiervoor de werkgroep Bureau Dak- en Thuislozen ingesteld, die inmiddels een adviesrapport heeft afgerond. Dit rapport wordt spoedig overhandigd en zal de basis vormen voor nieuwe maatregelen voor deze kwetsbare groep.
Ondanks alle institutionele plannen benadrukt de minister dat de basis van mentale gezondheid in de thuissituatie ligt. De familie speelt een onmisbare rol bij het tijdig aan de bel trekken wanneer het met een naaste bergafwaarts gaat. “Als we het over mentale gezondheid hebben, is de thuisomgeving volgens mij het allerbelangrijkst. De eerste signalen moeten daar worden opgevangen”, aldus minister Misiekaba.